|
Delfi tapinak merkezi nerdedir?
Delfi,Parnassus daginin yokusundaki platoda Antik kahin sitesi Apollo tapinagindan sonra yer alir.Bu yari daire seklindeki çikinti Phaedriades (parlayan bir sey) olarak bilinir.Ve Pleistos vadisine yukaridan bakar.Delfi'nin güney batisi,Korint Körfezi'ndeki Kirma liman sehrinin 15 km uzagindadir.
Delfi nedir?
Delfi ( Yunanca ; ?e?f?? ) Yunanistan ´da Parnasos Dagi ´nin güneybatisinda bulunan arkeolojik bir alan ve modern bir kasabadir. Antik çaglarda Yunan halklari için önemli bir dinî merkezdi. Tarih öncesi devirlere kadar eskilere dayandirilan varsayimlarda Yunan tanrilari Apollo ve Gaia ´ya ibadet edilen bir alandi. Delfi bütün Yunan dünyasi içinde Omphalos tasi(dünyanin göbegi,kosmozu yani düzenli evreni simgeleyen)sitesi,Dünyanin ve evrenin merkezi olarak yüceltiliyor- du.Hestia'nin(Ocak tanricasi)ruhunda,veya onun ocaginda Apollon delfi tapinagi olacakti;bir sonsuzluk(ebedi)atesi yaniyordu. Plataea savasi'ndan(I.Ö.479,Yunan-Pers savasi)sonra,Yunan sehirleri ateslerini söndürdüler.Ve yeni atesi Delfi'de Yunan ocagindan getirdiler.Pek çok Yunan kolo nilerinin kurulus hikayelerinde,kolonide yerlesen insanlar ilk defa delfi'ye adandi.
Apollon'a Adama
Delfi adi çukur,oyuk ile baglantili olup,Gaia'nin(toprak tanriçasi)sitede büyük anne topragi,toprak tanriçasi sayginligini belirtir.Apollon siteye,lakabi olan "Delphinidae" veya memelilerden biri ile baglantilidir.Lakap memeli bir hayvan olan Yunus baligi ile iliskilidir.Apollon için yazilan sarkilarda,apollon'un Delfi'ye Yunus seklinde;sirtinda Girit papazlarini tasiyarak nasil geldigini anlatir.Diger bir efsanede kuzeyden Delfi'ye yürüyen Apollon,Tempe'de(Teselya' da bir sehir)kutsal olan defne yapragini toplamak için durur.Bu efsanenin kutlamasinda,Apollon'a ait oyunlarda kazananlar Tempe'de toplanmis defne yapragi taçi alir.
Kehanet

Pythia üç ayakli taburede oturuyor.
Delfi klasik dönem süresinde Apollon'a adanan kahin tapinaginin belki de en iyi bilinenidir.Tarih öncesi orijini ve Gaia'ya tapinimi ile,M.Ö.sekizinci yüzyilin son çeyreginde.Delfi'deki yerlesim sitesinde insan eliyle yapilan tesislerde bir süreklilik var.Olimpia'ya kiyaslandiginda çanak çömlek bronz isi,Üç ayakli tabure adanmasinda oldugu kadar devam eden düzenli bir akim var.Ne objelerin seçme mal olusu nede adanan prestijin varligi dua edenlerin dikkat merkezi degildir.Fakat yüksek degerli mallarin kuvvetli tasviri diger anakara kutsal yerlerinde bulunmaz. Dinsel töreni yöneten kadin kahin Delfi'de pythia olarak bilinir.Oracle,hem kahini hem de haber verme isini ve haberin alindigi yeri ifade eder.Soru daha ziyade Apollon a sorulur.Cevap bir erkek veya kadin kahin tarafindan miriltilar halinde aktarilir.Kahin kus sesleri,rüzgarin ugultusu,sallanan yapraklarin hisirtilari vb olusumlari esin kaynagi olarak yorumlar.Bu olaylar sorunun cevaplarini yansitmaktadir.H.W.Parke Delfi'nin kurulusunu ve onun kehanetinin yer alisini kayitli tarih öncesi oldugunu ve orijininin karisik oldugunu yazar.Fakat Büyük Tanriça Gaia ya tapinmaya tarihler.
| |