Zeugma Antik Kenti MÖ 300'de Büyük Iskender tarafindan ''Selevkia Euphrates'' adiyla kuruldu. Romali Komutan Pompeius MÖ 64'de kendine yaptigi yardimlar karsiliginda kenti 1. Antiachos'a verdi.
Kommagene Kralligi'nin 4 büyük sehrinden biri olan kent, MÖ 31'den itibaren tamamiyla Roma Imparatorluguna baglandi ve ''köprü'', ''geçit'' anlamina gelen ''Zeugma'' adini aldi.
Roma döneminde büyük bir zenginlik ve ihtisam yasayan Zeugma, MS 256'da Sasani Krali 1. Sapur tarafindan ele geçirilerek yakildi ve yikildi. Zeugma, daha sonra depremden büyük zarar gördü.
Zeugma'da ilk kazi, bir kaçak kazi ihbari üzerine Gaziantep Arkeoloji Müzesi Müdürlügü tarafindan 1987'de yapildi. Kazida oda biçimli aile kaya mezari, mezarin sahiplerine ait heykeller bulundu.
Antik kentte ikinci kazi 1992'de yine bir kaçak kazi ihbari üzerine Gaziantep Arkeoloji Müzesi Müdürü Rifat Ergeç tarafindan yaptirildi. Bu kazida taban mozaigi ve ilk villa gün isigina çikartildi.
Antik kentin önemli bir bölümünün GAP kapsaminda insa edilen Birecik Baraji'nin göl sulari altinda kalacak olmasi nedeniyle 1993'ten itibaren yerli ve yabanci bilim adamlarindan olusan çok sayida ekip Zeugma Antik Kenti'nde kurtarma kazilari yürüttü.
Kurtarma kazilarinda gün isigina çikarilan eserlerin en önemlileri olan mozaikler, Mark heykeli, duvar resimleri ve kil mühür baski koleksiyonu halen Gaziantep Arkeoloji Müzesi'nde sergileniyor.
Bakanlar Kurulu'nun 2005 yilinda aldigi kararla, antik kentte yürütülecek çalismalara baskanlik etme görevi Doç. Dr. K talmis Görkay'a verildi
